Over VNG Risicobeheer
In gesprek met gemeenten
Risico's: een introductie

Risico Platform Overheden: 22 maart 2019

Meer dan 30 gemeenten hadden zich aangemeld voor de themabijeenkomst ‘Risicomanagement, hoe dan?’ van het Risico Platform Overheden (RPO). Gastheer van deze bijeenkomst was de gemeente Rotterdam.

Controllers, risicomanagers en beleidsmedewerkers wisselden kennis en praktijkvoorbeelden uit op het gebied van risicobewustzijn, resilience en datagedreven risicomanagement.

Risicobewustzijn binnen gemeenten

Jan-Willem Flohil, plaatsvervangend Directeur Middelen & Control gemeente Rotterdam en Pieter Jeroense, plaatsvervangend Directeur VNG, trapten de bijeenkomst af. Jeroense toonde een korte video uit zijn tijd als gemeentesecretaris van Alphen aan den Rijn: twee hijskranen met een deel van een brug vielen bovenop woningen en winkels. Wonder boven wonder eiste het ongeluk geen slachtoffers.

Na dat incident stond risicomanagement hoog op de ambtelijke- en politieke agenda van de stad. Maar hoe doe je dat wanneer de urgentie niet wordt gevoeld?

Vijf tips van deelnemers:

  • Tip één: presenteer risico’s als kansen. Het woord risico heeft een negatieve lading. Kansen is positiever en zorgt voor meer aandacht.
  • Tip twee: maak gebruik van hulpmiddelen zoals de Brexit Impact Scan. Deze scan maakt de mogelijke gevolgen voor gemeenten tastbaar en inzichtelijk.
  • Tip drie: maak het onderwerp bespreekbaar en faciliteer het gesprek. Dan wordt het geen invuloefening, maar ontstaat er een gemeenschappelijk beeld van kwetsbaarheden en wenselijke beheersmaatregelen.
  • Tip vier: organiseer ‘mee stribbelen’. Mensen houden niet van lastige vragen, maar die zijn wel noodzakelijk om meer 'in control' te zijn. Laat mensen vanuit verschillende disciplines positieve kritiek leveren en beloon dat.
  • Tip vijf werk mogelijke scenario’s in beeld uit. Dit creëert een gevoel van urgentie en stimuleert de discussie.

Vervolgens schetste Rotterdam een beeld van hun risicobewustzijn. Uit onderzoek blijkt dat de gemeente op operationeel- en tactisch niveau al heel veel aan risicomanagement doet, maar minder op strategisch niveau. Hoe erg is dat? Er gebeuren immers nauwelijks grote incidenten in de havenstad. De winst zit waarschijnlijk vooral in meer samenwerking tussen de beleidsdomeinen. Dit zorgt voor efficiency en een betere inschatting van de brede organisatierisico’s.

Meer weten?

Stad & Reslience

Rotterdam is lid van een wereldwijd netwerk van 100 steden die samenwerken op het gebied van resilience: hoe maak je de stad als geheel weerbaarder en veerkrachtiger?

Arnoud Molenaar, Chief Resilience Officer van Rotterdam: “Een probleem is dat niemand eigenaar is. De stad maken we immers allemaal, waarbij de gemeente slechts één van de partijen is. Denk bijvoorbeeld aan uitdagingen op het gebied van klimaat, energietransitie en cybersecurity. Samenwerken met stakeholders is dus nodig om een stad meer resilient te maken.”

Meer weten?

  • In de presentatie van Molenaar staan een aantal inspirerende Rotterdamse praktijkvoorbeelden: roeibaan die ook als wateropslag dient en het vergroten van de sociale weerbaarheid in één van de armste wijken van de stad.
  • Voor meer voorbeelden en de resilience strategie: resilientrotterdam.nl

Datagedreven Risicomanagement

De kracht van data. Annual Insight illustreerde dit door de cijfers van verschillende gemeenten te vergelijken op het gebied van het sociaal domein. Het gaat bij het interpreteren van de cijfers niet om goed of fout, maar om het stellen van vragen en het stimuleren van de dialoog.

Datagedreven risicomanagement is een middel om te komen tot de juiste vragen die inzicht geven in de specifieke oorzaken van risico’s. Op basis hiervan kunnen de juiste beheersmaatregelen worden genomen.

Meer weten?

Lid worden van RPO

Het RPO is een initiatief van VNG Risicobeheer en vindt drie keer per jaar plaats. Een paar uitspraken van deelnemers:

  • Gemeenten kampen met dezelfde issues en vragen
  • Goed om van elkaar te leren en praktijkvoorbeelden uit te wisselen
  • Open en veilige omgeving
  • Goede mogelijkheid om netwerk op te bouwen

Interesse? Meld u dan aan voor het eerstvolgende RPO!

Beheer uw risico's, blijf op de hoogte!
Laat u informeren over de laatste ontwikkelingen. Wij sturen u relevante artikelen door, Wij sturen u relevante artikelen door, onderzoeken en ervaringen van andere gemeenten.
Door u hiervoor in te schrijven geeft u VNG Risicobeheer toestemming om u per e-mail op de hoogte te houden.